Boek 7 Artikel 24 (7:24 BW)

Een gebrekkig product kan meer kosten dan het product zelf. Een lekkende wasmachine verpest een parketvloer, een defecte lader zet een bureau in brand. Dit artikel geeft de consument naast herstel, vervanging, prijsvermindering en ontbinding ook recht op schadevergoeding, en het bepaalt hoe die aanspraak zich verhoudt tot de regeling over aansprakelijkheid voor gebrekkige producten in Boek 6.

Het uitgangspunt

Is bij een consumentenkoop een zaak geleverd die niet de eigenschappen heeft die de koper mocht verwachten, dan heeft hij tegenover de verkoper recht op schadevergoeding volgens de algemene regels over wanprestatie en schadevergoeding in Boek 6. Dat betekent onder meer dat de schade moet zijn toe te rekenen aan de tekortkoming en dat de gewone regels over verzuim en causaal verband gelden.

De grens met de aansprakelijkheid van de producent

Voor schade door een product dat niet de veiligheid biedt die men mag verwachten, bevat afdeling 3 van titel 3 van Boek 6 een eigen regeling, die zich tot de producent richt. Bestaat de tekortkoming van de verkoper uit zo'n gebrek, dan is hij niet aansprakelijk voor de schade waarop die regeling ziet: schade door dood of letsel, en schade aan andere zaken die voor gebruik in de privésfeer zijn bestemd. Voor die schade wendt de consument zich in beginsel tot de producent. Verder strekt de uitsluiting niet. Alles wat buiten de productaansprakelijkheid valt, kan de koper op grond van het eerste lid bij de verkoper blijven vorderen, als aan de gewone vereisten is voldaan.

Op die afbakening maakt het tweede lid drie uitzonderingen, waarin de verkoper toch voor letsel- of zaakschade kan worden aangesproken.

• Kennis van het gebrek. Kende de verkoper het gebrek, of had hij het behoren te kennen, dan geldt de uitsluiting niet.
• Toezegging. Heeft de verkoper toegezegd dat het gebrek er niet was, dan blijft hij voor de gevolgen aansprakelijk.
• Schade onder de franchise. De productaansprakelijkheidsregeling vergoedt zaakschade pas boven een drempelbedrag. Het deel dat daardoor bij de producent niet te halen is, kan de koper wel op de verkoper verhalen.

In alle gevallen houdt de verkoper zijn gewone verweren uit de algemene regeling over schadevergoeding, bijvoorbeeld dat de schade niet is veroorzaakt door het gebrek of dat de koper zelf heeft bijgedragen aan het ontstaan ervan.

Overdracht van rechten aan de verkoper

Vergoedt de verkoper de schade omdat hij het gebrek kende of de afwezigheid ervan had toegezegd, dan moet de koper zijn rechten uit de productaansprakelijkheidsregeling aan de verkoper overdragen. Zo kan die zich op zijn beurt tot de producent wenden en wordt voorkomen dat de schade twee keer wordt vergoed.

Een voorbeeld

Uw nieuwe vaatwasser lekt door een constructiefout en de laminaatvloer eronder is niet meer te redden. De vaatwasser zelf laat u vervangen op grond van artikel 7:21 BW. Voor de vloer geldt deze bepaling: gaat het om een onveilig product in de zin van de regeling in Boek 6, dan is de producent het aangewezen adres, tenzij de winkel wist dat dit model lekte of tenzij uw schade onder het drempelbedrag van die regeling blijft. In dat laatste geval kunt u de winkel wél aanspreken.

In de praktijk

Breng bij schade meteen twee dingen in kaart: wat het product zelf mankeert en welke gevolgschade er is ontstaan. Voor het eerste spreekt u de verkoper aan, voor het tweede kan het adres verschillen. Bewaar het defecte product, want het is bewijs, en maak foto's van de schade. Meld de schade ook bij uw inboedel- of opstalverzekeraar; die kan de kosten voorschieten en zich vervolgens zelf verhalen.