Boek 7 Artikel 330 (7:330 BW)

Dit artikel bepaalt dat de pachter aanspraak heeft op vermindering van de pachtprijs over een pachtjaar of pachtseizoen waarin door buitengewone omstandigheden de opbrengst van het bedrijf aanzienlijk minder is geweest dan bij het aangaan van de overeenkomst te verwachten was, of waarin hij het genot van het gepachte tijdelijk geheel of gedeeltelijk heeft moeten missen.

Twee situaties

De eerste is een opbrengst die door buitengewone omstandigheden ver achterblijft bij wat redelijkerwijs viel te verwachten toen de pacht werd gesloten. De tweede is het tijdelijk moeten missen van het gebruik, bijvoorbeeld doordat een deel van het land langdurig niet toegankelijk is.

Wat geen aanleiding geeft

De wet noemt uitdrukkelijk drie situaties die niet tot vermindering leiden.

• Lagere productprijzen. Een verlaging van de prijs van de voortbrengselen van het bedrijf geeft geen aanleiding tot vermindering.
• Eigen toedoen of verzekerbaarheid. Omstandigheden die aan de pachter zijn toe te rekenen tellen niet mee, en evenmin gevolgen die hij door verzekering of op een andere manier redelijkerwijs had kunnen voorkomen.
• Verhaalbare schade. Schade die de pachter op een ander kan verhalen, telt niet mee.

Bij het tweede punt gaat het om wat de pachter 'redelijkerwijs' had kunnen voorkomen, door verzekering of op andere wijze. Of dat zo is, hangt af van de omstandigheden.

Zes maanden en dan vervalt het

De vordering van de pachter vervalt zes maanden na het einde van het pachtjaar of pachtseizoen waarover de pachtprijs is verschuldigd. De wet spreekt van verval: na die zes maanden is de vordering vervallen. Wie een misoogst of een periode zonder gebruik wil laten meewegen, moet zijn vordering dus binnen dat halfjaar daadwerkelijk instellen.

Een voorbeeld: na de uitbraak van een dierziekte in de regio legt de overheid een gebiedsmaatregel op waardoor de pachter een heel seizoen geen vee op zijn gepachte weiden mag laten lopen. Hij mist daardoor tijdelijk een groot deel van het genot van het gepachte. Hij kan vermindering van de pachtprijs over dat seizoen vragen, voor zover de gevolgen niet door verzekering of op andere wijze redelijkerwijs te voorkomen waren en hij de schade niet op een ander kan verhalen.

In de praktijk

Leg de bijzondere situatie meteen vast: foto's, meldingen, opbrengstcijfers over meerdere jaren en correspondentie met de verpachter. Meld het probleem ook tijdig bij de verpachter, zodat die het kan zien en er samen naar kan worden gekeken. En houd de termijn van zes maanden scherp in de gaten, want die is bij pacht kort.