Boek 7 Artikel 665 (7:665 BW)

Bij een bedrijfsovername gaan de arbeidsvoorwaarden in beginsel ongewijzigd mee. Maar soms verandert er door de overgang tóch veel ten nadele van de werknemer, en vertrekt hij daarom zelf. Dit artikel voorkomt dat hij dan met lege handen staat. Voor de toepassing van artikel 7:673 BW, dat over de vergoeding bij het einde van het dienstverband gaat, geldt zijn vertrek in dat geval als een beëindiging op initiatief van de werkgever.

Wanneer de bepaling werkt

Er moeten twee dingen samenkomen. De overgang van de onderneming moet een aanmerkelijke wijziging van de arbeidsvoorwaarden ten nadele van de werknemer tot gevolg hebben, en juist om die reden moet het dienstverband eindigen. Het gaat dus niet om een werknemer die de nieuwe eigenaar simpelweg niet ziet zitten, maar om iemand die er door de overgang wezenlijk op achteruitgaat.

• Beëindiging door of op verzoek van de werknemer. Hij zegt zelf op, of het contract wordt op zijn verzoek beëindigd.

- Een tijdelijk contract dat niet doorloopt. De arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd eindigt van rechtswege en wordt op initiatief van de werknemer niet aansluitend voortgezet.

Wat een aanmerkelijke wijziging is

De wet geeft geen lijst en gebruikt een open begrip. Het moet gaan om een wijziging van de arbeidsvoorwaarden die voor de werknemer nadelig is en die bovendien aanmerkelijk is, dus meer dan een kleine of neutrale aanpassing. Daarbij kan het gaan om de beloning, zoals het wegvallen van een vaste toeslag of een lagere inschaling, maar ook om andere voorwaarden, zoals de omvang van de arbeid of de werktijden. De verandering moet bovendien voortkomen uit de overgang zelf en niet uit iets wat toch al stond te gebeuren.

Waarom dit ertoe doet

Zonder deze bepaling zou een werknemer die om deze reden vertrekt, worden behandeld als iemand die op eigen initiatief weggaat, en dan bestaat er in beginsel geen aanspraak op de transitievergoeding van artikel 7:673 BW. Doordat de wet zijn vertrek in deze situatie aan de werkgever toerekent, blijft die aanspraak in stand. Het artikel regelt alleen die toerekening voor de toepassing van artikel 7:673 BW; over andere gevolgen van het einde van de arbeidsovereenkomst zegt het niets.

In de praktijk

Een productiemedewerker werkt al jaren in een vaste ploegendienst. Na de overname schaft de nieuwe werkgever de ploegentoeslag af, die een aanzienlijk deel van zijn inkomen vormde, en wordt zijn contract teruggebracht van vijf naar drie dagen per week. Hij zegt daarom op. Voor de vergoeding bij het einde van de arbeidsovereenkomst geldt zijn vertrek als beëindiging op initiatief van de werkgever. Leg in zo'n situatie schriftelijk vast wat er verandert en waarom je vertrekt; het verband tussen de overgang, de wijziging en het vertrek moet later kunnen worden aangetoond.