Artikel 857 Rechtsvordering (857 Rv)

Bewaring kost geld en artikel 857 Rv wijst aan wie de bewaarder betaalt. Dat is degene die de zaak in bewaring heeft laten geven of het bevel tot bewaring heeft uitgelokt. Hij is de opdrachtgever van de bewaarder en staat dus voor de rekening, ook als hij vindt dat een ander die uiteindelijk moet dragen. Daarnaast mag de bewaarder de zaak onder zich houden tot hij is betaald.

Wie eerst betaalt

De bewaarder hoeft zich niet te verdiepen in de vraag wie in het onderliggende geschil gelijk heeft. Hij richt zich tot de partij die hem heeft ingeschakeld. Dat is meestal de schuldeiser die beslag liet leggen of de partij die in kort geding om bewaring vroeg. Het artikel laat de rechten van die partij onverlet tegen degenen die tegenover hem voor de kosten aansprakelijk zijn.

Het retentierecht

Het tweede lid geeft de bewaarder een retentierecht voor alles wat hem uit hoofde van de bewaring toekomt. Retentierecht betekent: de bevoegdheid om afgifte te weigeren totdat er is betaald. De bewaarder kan het uitoefenen tegen ieder die recht op afgifte van de zaken zou hebben. Ook een eigenaar die in de procedure aan het langste eind trekt, krijgt zijn voorwerp dus pas als de bewaarkosten zijn voldaan.

Waarom dat zo geregeld is

Een bewaarder staat zelf buiten het geschil; hij bewaart wat een ander hem heeft toevertrouwd. Wat hij te vorderen heeft, omschrijft de wet als alles wat hem 'ter zake van de bewaring' toekomt; de hoogte daarvan hangt af van wat er wordt bewaard en hoe lang. Zonder deze bescherming zou hij het risico lopen maandenlang te bewaren en daarna met lege handen te staan omdat de partijen naar elkaar wijzen. Het retentierecht en de betalingsplicht van de opdrachtgever maken samen dat er altijd iemand aanspreekbaar is.

Een voorbeeld. Twee partijen twisten over een aanhanger die in bewaring staat. De rechter beslist dat de aanhanger aan een van hen toekomt. Wil die hem ophalen, dan zal eerst de rekening van de bewaarder moeten worden voldaan; wie dat uiteindelijk draagt, volgt uit de beslissing over de zaak en de kosten, maar de bewaarder wacht daar niet op.

In de praktijk

Bij het vragen van bewaring is van belang dat de kosten oplopen naarmate de bewaring langer duurt.

Wie het voorwerp terug wil, kan vooraf bij de bewaarder navragen wat er openstaat en de betaling regelen bij de afgifte. Blijven de kosten onbetaald, dan biedt artikel 858 Rv de bewaarder bovendien de mogelijkheid om via de voorzieningenrechter tot verkoop over te gaan.