Artikel 859 Rechtsvordering (859 Rv)

Wie een zaak in bewaring laat nemen, loopt het risico dat er iets mee gebeurt: brand, diefstal, schade tijdens opslag. Een verzekering ligt dan voor de hand. Artikel 859 Rv bepaalt dat de premies en kosten daarvan op dezelfde manier kunnen worden teruggevorderd als de bewaarkosten zelf, van degenen die daarvoor tegenover hem aansprakelijk zijn. Aan die aanspraak zit één rem: verzekeren moest wel redelijk zijn.

Wie de premie terugvordert

De bepaling ziet op degene die de zaak in bewaring heeft doen geven. Hij betaalt de bewaarder en hij sluit, als hij dat nodig vindt, ook de verzekering. Vervolgens kan hij die kosten doorschuiven langs dezelfde lijn als de bewaarkosten van artikel 857 Rv. Er komt dus geen aparte procedure aan te pas en er geldt geen andere maatstaf: wie voor de bewaarkosten opdraait, draagt in beginsel ook de premie.

De redelijkheidstoets

De uitzondering is even kort als belangrijk. Was het niet redelijk om de verzekering te sluiten, dan blijft de premie voor eigen rekening. Daarbij gaat het om de verhouding tussen wat er te verzekeren viel en wat de dekking kostte. Een dure allriskpolis voor een voorwerp van geringe waarde valt daar snel buiten; een normale dekking voor een kostbare of kwetsbare zaak die maanden moet worden opgeslagen juist niet.

Waarom dit artikel er staat

Zonder deze regel zou wie bewaring vraagt voor een keuze staan: niet verzekeren en het risico lopen dat het voorwerp verloren gaat, of wel verzekeren en de kosten zelf dragen terwijl de bewaring in ieders belang is. Dat de premie meeloopt met de bewaarkosten haalt die klem weg en beschermt indirect ook degene wiens voorwerp het is, want die heeft er belang bij dat er dekking is.

Een voorbeeld. Een kostbare machine gaat in bewaring bij een opslagbedrijf. De partij die de bewaring vroeg sluit een verzekering tegen brand en diefstal voor de duur van de opslag. Die premie kan zij later meenemen in de kosten die zij verhaalt. Had zij daarnaast een uitgebreide polis afgesloten voor een oude aanhanger van weinig waarde, dan is de kans groot dat die premie niet wordt vergoed.

In de praktijk

Kies een dekking die past bij de waarde en de duur van de bewaring en bewaar de polis en de nota's. Bij de afrekening moet u kunnen laten zien wat er verzekerd was en waarom dat nodig was.

Voor degene die de kosten uiteindelijk moet dragen: de premie is aanvechtbaar op het punt van de redelijkheid. Vindt u de verzekering overdreven, voer dat dan gemotiveerd aan bij de afrekening van de bewaarkosten in plaats van de hele post onbetaald te laten.