Boek 8 Artikel 1161 (8:1161 BW)

Bij internationaal busvervoer moet er van alles op orde zijn: identiteitsbewijzen, visa en soms andere papieren. Ontbreken die, dan strandt niet alleen de betrokken reiziger maar vaak de hele rit. Dit artikel bepaalt wie de schade draagt die de wegvervoerder daardoor lijdt.

De verplichting

De wederpartij van de vervoerder moet hem vergoeden wat hij verliest doordat de papieren rond de reiziger, die aan haar kant vereist zijn voor het vervoer, ontbreken of niet in orde zijn. Het gaat dus om de documenten die aan haar zijde thuishoren, niet om vergunningen en stukken die de vervoerder zelf moet hebben om te mogen rijden.

Niet aanwezig én niet in orde

De formulering 'niet naar behoren aanwezig' is ruimer dan alleen ontbreken. Een verlopen paspoort, een visum dat voor het verkeerde land geldt of een document op een andere naam is aanwezig, maar niet zoals het hoort. Ook dan geldt de vergoedingsplicht.

De wettekst voegt daaraan toe: 'door welke oorzaak dan ook'. Of het document is gestolen, kwijtgeraakt, te laat aangevraagd of door een instantie te traag verstrekt, verandert dus niets aan de verdeling. De wederpartij staat ervoor in.

Welke schade

Het artikel zegt niet hoe de schade wordt berekend. Daarvoor gelden de gewone regels over wettelijke verplichtingen tot schadevergoeding uit Boek 6. De vervoerder moet dus kunnen laten zien welke kosten of welk verlies hij heeft geleden en dat die het gevolg zijn van het ontbreken of gebrekkig zijn van de documenten. Een vertraging die ook zonder het documentprobleem zou zijn ontstaan, valt daarbuiten.

In de praktijk

Een touringcar met een reisgezelschap wordt bij een grenscontrole urenlang opgehouden omdat één deelnemer geen geldig identiteitsbewijs bij zich heeft. Het gezelschap komt te laat aan, de chauffeur moet worden afgelost en er is een hotelnacht extra nodig. De vervoerder kan die kosten verhalen op zijn wederpartij, in dit geval de reisorganisatie. Dat de reisorganisatie zelf niets verkeerd heeft gedaan, maakt voor die aanspraak geen verschil: het artikel vraagt geen verwijt, alleen dat de vereiste documenten niet naar behoren aanwezig waren.