Boek 8 Artikel 1392 (8:1392 BW)

Dit artikel omschrijft de tijd- en reisbevrachting binnen het personenvervoer door de lucht. Het gaat om de afspraak waarbij de vervoerder, hier vervrachter genoemd, een volledig luchtvaartuig ter beschikking stelt aan zijn wederpartij, de bevrachter, om daarmee personen te vervoeren. Wordt de terbeschikkingstelling op tijd afgesproken, dan heet het tijdbevrachting; gaat het om een bepaalde reis, dan is het reisbevrachting.

Wie is wie

De rollen zijn hier anders benoemd dan bij een gewone ticketverkoop, en dat verschil bepaalt wie welke verplichting heeft.

• De vervrachter is de partij die het toestel levert en het vervoer op zich neemt. Hij blijft vervoerder in de zin van deze titel.
• De bevrachter is de partij die het toestel afneemt, bijvoorbeeld een reisorganisatie of een sportclub.

- De reizigers zijn de mensen die daadwerkelijk meevliegen; zij hoeven zelf niets met de vervrachter te zijn overeengekomen.

De grens met verhuur van het toestel

De omschrijving sluit uitdrukkelijk één figuur uit: de afspraak waarbij de ene partij een luchtvaartuig aan de ander overlaat en daarover geen zeggenschap meer houdt. Dan levert men het toestel zelf, niet het vervoer. Dat verschil is wezenlijk. Houdt de vervrachter de zeggenschap over de vlucht, over de bemanning en over de uitvoering, dan blijft hij vervoerder en gelden de aansprakelijkheidsregels van deze afdeling. Geeft hij die zeggenschap volledig uit handen, dan valt de afspraak buiten deze omschrijving.

Waarom de wetgever dit apart benoemt

Artikel 8:1390 BW zegt al dat een bevrachting gewoon een overeenkomst van personenvervoer kan zijn. Dit artikel geeft daaraan een eigen naam en een eigen begrenzing, zodat de regels over aansprakelijkheid en over de positie van de reiziger ook gelden wanneer een tussenpersoon het hele toestel afneemt. De reiziger die van niets weet, valt daardoor niet tussen wal en schip.

In de praktijk

Een touroperator huurt gedurende het zomerseizoen een toestel met bemanning van een luchtvaartmaatschappij en verkoopt de stoelen aan vakantiegangers. Dat is een tijdbevrachting: de maatschappij blijft vervoerder en houdt de zeggenschap over de vluchtuitvoering. Laat de maatschappij daarentegen een kaal toestel achter bij een andere onderneming, die er zelf bemanning op zet en zelf beslist wanneer en waarheen gevlogen wordt, dan is er geen bevrachting in de zin van dit artikel meer.