Boek 4 Artikel 8 (4:8 BW)

Dit boek spreekt voortdurend over de echtgenoot: bij de wettelijke verdeling, bij de verzorgingsaanspraken en bij de vraag wie tot de eerste groep erfgenamen behoort. Dit artikel zorgt ervoor dat de geregistreerde partner overal op dezelfde plaats staat. Waar de wet echtgenoot zegt, mag u dus ook geregistreerd partner lezen, zonder dat daarvoor iets extra's hoeft te worden geregeld.

Hoe de gelijkstelling werkt

Het tweede lid vertaalt de begrippen een voor een. Huwelijk staat gelijk aan geregistreerd partnerschap, gehuwd aan als partner geregistreerd, huwelijksgemeenschap aan de gemeenschap van een geregistreerd partnerschap, en trouwbeloften aan beloften om een partnerschap aan te gaan. Ook het einde is gelijkgesteld: waar de wet echtscheiding noemt, geldt de beëindiging van het geregistreerd partnerschap op de manieren die Boek 1 daarvoor aanwijst.

Wat er níét onder valt

De gelijkstelling gaat alleen over het geregistreerd partnerschap. Wie ongehuwd samenwoont, erft niet van rechtswege, ook niet na dertig jaar, ook niet met een samenlevingscontract en ook niet als er een gezamenlijke woning en gezamenlijke kinderen zijn. Voor die situatie is een testament de enige weg. Dat is in de praktijk de grootste misvatting rond dit onderwerp en de reden dat langstlevende partners na een overlijden ineens buitenspel staan.

Wie stiefkind is

Het derde lid geeft een eigen omschrijving voor dit boek: stiefkind is het kind van de echtgenoot of geregistreerde partner van de erflater, van wie de erflater zelf niet de ouder is. Belangrijk is de slotzin. Het kind blijft ook stiefkind wanneer het huwelijk of het partnerschap later is geëindigd, door scheiding of door overlijden. De band die dit boek eraan verbindt, verdwijnt dus niet met de relatie.

• Stiefkind zonder testament: het erft niet bij versterf, want het is geen afstammeling van de erflater.
• Stiefkind met testament: het kan als erfgenaam of legataris worden benoemd, net als ieder ander.

- Stiefkind en de bijzondere rechten: op enkele plaatsen in dit boek krijgt het stiefkind wel een eigen positie, bijvoorbeeld rond goederen die uit de nalatenschap van zijn eigen ouder afkomstig zijn.

Een voorbeeld

Een man overlijdt. Hij was geregistreerd partner en had twee kinderen uit een eerdere relatie. Zijn partner staat precies waar een echtgenoot zou staan: samen met de kinderen in de eerste groep, met de wettelijke verdeling die haar de goederen geeft en de kinderen een niet-opeisbare vordering. Had het paar alleen samengewoond, dan had de partner zonder testament niets geërfd.

In de praktijk

Controleer als eerste welke formele band er bestond: gehuwd, geregistreerd partner, of alleen samenwonend. Dat ene gegeven bepaalt of de langstlevende automatisch erft. Woont u samen zonder registratie, laat dan een testament maken; een samenlevingscontract regelt wel het vermogen tijdens de relatie, maar wijst geen erfgenaam aan.