Boek 6 Artikel 114 (6:114 BW)

Betalen gaat bijna altijd via de bank, en dit artikel geeft daarvoor de basis. Heeft de schuldeiser in het land waar betaald moet of mag worden een rekening die voor girale betaling is bestemd, dan kan de schuldenaar zijn schuld voldoen door het bedrag daarop te laten bijschrijven. Daar is geen aparte toestemming voor nodig. Alleen als de schuldeiser betaling op die rekening geldig heeft uitgesloten, kan het niet.

Het moment waarop is betaald

Het tweede lid beantwoordt de vraag waar in de praktijk het meeste om te doen is: wanneer is er betaald? Dat is het moment waarop de rekening van de schuldeiser wordt gecrediteerd, dus wanneer het bedrag daar wordt bijgeschreven. Niet het moment waarop de schuldenaar de opdracht geeft, en ook niet het moment waarop zijn eigen rekening wordt belast. Wie op de laatste dag van een termijn een overboeking start, loopt dus het risico dat hij te laat is.

Waarom dat moment ertoe doet

Aan de datum van betaling hangen gevolgen die snel geld kosten.

• Verzuim. Komt het bedrag na afloop van de betalingstermijn binnen, dan is de schuldenaar te laat en kan het verzuim intreden.
• Rente. De wettelijke rente loopt door tot en met de dag van bijschrijving.

- Ontbinding en incasso. Ook de bevoegdheid om verdere stappen te zetten hangt af van de vraag of er op tijd is betaald.

Uitsluiting van girale betaling

De schuldeiser kan betaling op een bepaalde rekening geldig uitsluiten, bijvoorbeeld omdat een rekening is opgeheven of omdat hij uitdrukkelijk een andere rekening aanwijst. Doet hij dat, dan moet de schuldenaar zich daaraan houden. Sluit hij niets uit, dan mag de schuldenaar kiezen voor de rekening die de schuldeiser voor betalingen gebruikt, bijvoorbeeld het nummer dat op de factuur staat.

Een voorbeeld

Een klant moet uiterlijk op 31 maart betalen en geeft op die dag zijn bank de opdracht. Het bedrag staat op 2 april op de rekening van de leverancier. De betaling is dan pas op 2 april verricht, en de klant is twee dagen te laat. Had hij enkele werkdagen eerder betaald, dan was er niets aan de hand geweest. Bij spoed kan hij het risico beperken door een snellere overboeking te kiezen of het betaalbewijs meteen te sturen.

In de praktijk

Betaal een paar dagen voor het verstrijken van de termijn en bewaar het bankafschrift met de datum van afschrijving en, als u dat kunt achterhalen, van bijschrijving. Vermeld altijd het factuurnummer, zodat er geen discussie ontstaat over de vraag welke schuld u hebt voldaan. Bent u schuldeiser, zet dan één duidelijk rekeningnummer op uw facturen en geef wijzigingen schriftelijk door; een onduidelijke tenaamstelling levert alleen maar vertraging op.