- Bij algemene maatregel van bestuur kunnen de onderdelen a-n van artikel 237 worden gewijzigd en kan hun toepassingsgebied worden beperkt.
- Alvorens een voordracht tot vaststelling, wijziging of intrekking van een maatregel als bedoeld in het eerste lid te doen, kan Onze Minister van Justitie de naar zijn oordeel representatieve organisaties van hen die bij het sluiten van de overeenkomsten waarop de maatregel betrekking heeft, algemene voorwaarden plegen te gebruiken en van hen die bij die overeenkomsten als hun wederpartij plegen op te treden, horen.
- Een besluit als in het eerste lid bedoeld wordt zodra het is vastgesteld toegezonden aan de voorzitters van de beide Kamers van de Staten-Generaal. Een dergelijk besluit treedt niet in werking dan nadat twee maanden zijn verstreken sinds de datum van uitgifte van het Staatsblad waarin het is geplaatst.
Boek 6 Artikel 239 (6:239 BW)
Aanpassing van de grijze lijst bij algemene maatregel van bestuur
Wettekst
Toelichting
De grijze lijst van artikel 6:237 BW is niet in beton gegoten. Dit artikel geeft de regering de bevoegdheid die lijst bij algemene maatregel van bestuur aan te passen of het bereik ervan te beperken, zodat de wet kan meebewegen met nieuwe soorten contracten zonder dat de hele wet hoeft te worden gewijzigd.
Wat er gewijzigd kan worden
De bevoegdheid ziet op de onderdelen a tot en met n van de grijze lijst: die kunnen worden veranderd en hun toepassingsgebied kan worden ingeperkt. De zwarte lijst van artikel 6:236 BW en de open toets van artikel 6:233 BW vallen buiten deze bevoegdheid. De harde kern van de bescherming blijft dus voorbehouden aan de wetgever zelf.
Eerst de betrokken organisaties horen
Voordat een voordracht wordt gedaan tot vaststelling, wijziging of intrekking van zo'n maatregel, kan de minister de organisaties horen die naar zijn oordeel representatief zijn. Dat zijn zowel de organisaties van partijen die zulke voorwaarden plegen te gebruiken als de organisaties van hun wederpartijen. Zo komen beide kanten van de markt aan het woord voordat een regel verandert.
De rol van het parlement en de wachttijd
Zodra het besluit is vastgesteld, gaat het naar de voorzitters van beide Kamers van de Staten-Generaal. Het treedt bovendien niet eerder in werking dan twee maanden na de dag waarop het Staatsblad met het besluit is uitgegeven. Die wachttijd geeft het parlement gelegenheid zich erover uit te spreken en geeft de praktijk tijd om contracten aan te passen.
Waarom dit voor u van belang is
- De lijst kan zijn veranderd. Toetst u een beding aan de grijze lijst, kijk dan naar de tekst zoals die gold toen de overeenkomst werd gesloten.
- Ook een AMvB is dwingend recht. Uit artikel 6:246 BW volgt dat van deze maatregelen evenmin kan worden afgeweken; een beding dat dat toch probeert, houdt geen stand.
Een voorbeeld. Ontstaat er een nieuwe markt voor doorlopende digitale diensten, dan kan blijken dat een van de onderdelen van de grijze lijst daar te ruim of juist te krap uitpakt. In plaats van te wachten op een wetswijziging kan de regering het betrokken onderdeel aanpassen, na overleg met de aanbieders en met de consumentenorganisaties.
In de praktijk
Voor de gewone consument is dit artikel vooral achtergrond: het verklaart waarom de lijst waarmee u werkt er over enkele jaren anders uit kan zien. Wie beroepshalve voorwaarden opstelt of beoordeelt, doet er goed aan de actuele tekst van de grijze lijst erbij te pakken en niet te varen op een oude uitdraai. De inhoudelijke toets zelf verandert daarmee niet: onredelijk bezwarende bedingen blijven vernietigbaar.