Boek 6 Artikel 92 (6:92 BW)

Boete of nakoming, en wat de boete vervangt

De schuldeiser kan geen nakoming vorderen zowel van het boetebeding als van de verbintenis waaraan het boetebeding verbonden is.
Hetgeen ingevolge een boetebeding verschuldigd is treedt in de plaats van de schadevergoeding op grond van de wet.
De schuldeiser kan geen nakoming vorderen van het boetebeding, indien de tekortkoming niet aan de schuldenaar kan worden toegerekend.

Toelichting

Dit artikel regelt de verhouding tussen een boetebeding en de gewone bevoegdheden bij een tekortkoming. Het bepaalt dat de schuldeiser niet zowel nakoming van het boetebeding als van de verbintenis waaraan het is verbonden kan vorderen, dat wat op grond van het boetebeding verschuldigd is in de plaats treedt van de wettelijke schadevergoeding, en dat de boete niet kan worden gevorderd als de tekortkoming niet aan de schuldenaar kan worden toegerekend.

Kiezen tussen boete en nakoming

U kunt niet zowel de boete opeisen als alsnog verlangen dat de verbintenis waaraan de boete is gekoppeld wordt uitgevoerd.

De boete vervangt de wettelijke schadevergoeding

Het tweede lid bepaalt dat het bedongen bedrag in de plaats treedt van wat u anders op grond van de wet aan schade had kunnen vorderen. Alleen als de billijkheid dat klaarblijkelijk eist, kan de rechter op uw vordering naast de boete aanvullende schadevergoeding toekennen (artikel 6:94 BW). Omgekeerd kan de rechter een boete matigen op verzoek van de schuldenaar, onder dezelfde strenge maatstaf.

Geen boete zonder toerekenbaarheid

Het derde lid koppelt de boete aan de schuld- en risicovraag. Kan de tekortkoming de schuldenaar niet worden toegerekend, dan kan de schuldeiser de boete niet opeisen. Wie zich met succes op overmacht in de zin van artikel 6:75 BW beroept, ontloopt dus ook het boetebeding.

Een voorbeeld

Een leverancier moet een machine installeren en verbeurt volgens het contract een bedrag per week vertraging. De installatie loopt zes weken uit. De afnemer vordert de boete over die weken. Wil hij daarnaast ook nog eens zijn volledige productieverlies vergoed zien, dan stuit hij op de regel dat de boete de wettelijke schadevergoeding vervangt. Blijkt de vertraging veroorzaakt door een oorzaak die de leverancier niet valt aan te rekenen, dan is er in beginsel helemaal geen boete verschuldigd.

In de praktijk

Bent u zelf aangesproken op een boete, kijk dan of de tekortkoming u wel valt toe te rekenen en of het bedrag in verhouding staat tot wat er is misgegaan.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Wettekst