Boek 6 Artikel 134 (6:134 BW)

Een wederpartij die niet betaalt, kan een ontbindingsverklaring in de bus krijgen: de overeenkomst wordt beëindigd wegens niet-nakoming. Had die wederpartij op dat moment een tegenvordering waarmee zij had kunnen verrekenen, dan is die ontbinding wrang, want materieel was er niets meer verschuldigd. Dit artikel geeft haar daarom de mogelijkheid om aan de ontbinding haar werking te ontnemen door onverwijld te verrekenen.

De voorwaarden

Er zijn er drie, en zij hangen nauw samen.

• Een wederkerige overeenkomst. De regel geldt voor verplichtingen over en weer, zoals koop, aanneming of dienstverlening.
• Bevoegdheid tot verrekening. U moet op het moment van de ontbindingsverklaring aan de eisen van artikel 6:127 BW voldoen.

- Onverwijld. U moet meteen na de verklaring van uw bevoegdheid gebruikmaken; laat u het liggen, dan is de ontbinding een feit.

Waarom deze bescherming bestaat

Ontbinding is een zware maatregel: zij blaast de overeenkomst op en verplicht partijen tot ongedaanmaking. Dat is te ver gaan wanneer de zogenaamde wanbetaler in werkelijkheid al een even grote vordering op de ander had. Door verrekening toe te staan wordt duidelijk dat er geen tekortkoming van betekenis meer resteert en verdwijnt de grond onder de ontbinding.

Wat er daarna gebeurt

Slaagt uw verrekening, dan blijft de overeenkomst gewoon in stand en moeten beide partijen verder uitvoeren wat is afgesproken. Blijft er na de verrekening nog een deel van de schuld over, dan is de kwestie niet zonder meer opgelost: de wederpartij kan zich op dat resterende deel beroepen. Betaal dat dus meteen, zodat er niets meer te ontbinden valt.

Een voorbeeld

Een opdrachtgever betaalt een termijn niet omdat hij vindt dat hij nog geld tegoed heeft wegens eerder geleverd ondeugdelijk werk. De aannemer ontbindt de overeenkomst. Kan de opdrachtgever aantonen dat hij op dat moment een opeisbare tegenvordering had die de openstaande termijn dekt, en verklaart hij meteen dat hij verrekent, dan verliest de ontbinding haar werking en loopt het project door.

In de praktijk

Ontvangt u een ontbindingsverklaring, reageer dan dezelfde dag als u een tegenvordering hebt; onverwijld betekent hier echt onverwijld. Zet in uw brief welke vordering u verrekent, met welk bedrag en op welke schuld. Zorg dat uw tegenvordering hard is: een betwiste of vage claim redt de overeenkomst niet en kan u in een slechtere positie brengen dan waarin u al zat.