Boek 6 Artikel 28 (6:28 BW)

Veel afspraken gaan niet over één bepaald voorwerp, maar over een hoeveelheid van een soort: tien kubieke meter zand, vijfhonderd liter verf, duizend kilo graan. Binnen zo'n soort bestaan kwaliteitsverschillen. Dit artikel bepaalt dat de schuldenaar dan niet mag afschepen met het slechtste wat de soort te bieden heeft: wat hij aflevert moet ten minste van goede gemiddelde kwaliteit zijn.

Wat goede gemiddelde kwaliteit betekent

De wet vraagt niet om het beste, maar neemt evenmin genoegen met het middelmatige: geëist wordt goede gemiddelde kwaliteit. Wat binnen de soort net aan de maat is, volstaat dus niet; het geleverde moet aan de goede kant van het gemiddelde liggen, gemeten aan de normen en gebruiken van de betrokken branche. Bij bouwmaterialen wordt dat ingevuld door wat in de bouw gebruikelijk en aanvaard is, bij levensmiddelen door de eisen die daar gelden. De maatstaf is dus objectief en niet afhankelijk van wat de leverancier toevallig op voorraad heeft.

Wanneer de regel geldt

• Alleen bij soortzaken. Is een bepaald exemplaar aangewezen, dan is de vraag simpelweg of dát exemplaar is geleverd.
• Alleen als er kwaliteitsverschil bestaat. Is de soort uniform, dan valt er niets te kiezen.

- Alleen als partijen niets anders afspraken. Is een kwaliteit, klasse of specificatie overeengekomen, dan geldt die.

Afspraken gaan voor

Deze regel vult aan wat partijen hebben opengelaten. Zodra zij een klasse, een norm of een monster afspreken, wordt dat de maatstaf. Dat is meteen het beste advies aan wie iets bestelt: leg de kwaliteit vast, in cijfers als het kan, en verwijs naar een norm of monster. Dan hoeft u zich later niet te verlaten op een discussie over wat gemiddeld is.

Een voorbeeld. Een aannemer bestelt tegelzand zonder verdere aanduiding. De leverancier brengt een partij die zoveel puin bevat dat er nauwelijks mee te werken valt. Ook zonder afspraak over de kwaliteit kan de aannemer zich erop beroepen dat wat hij kreeg onder de gangbare kwaliteit ligt. Had hij een korrelverdeling of een norm in de bestelling gezet, dan was het gesprek nog korter geweest.

Wat u kunt doen bij ondermaatse levering

Is de kwaliteit onvoldoende, dan is er sprake van een tekortkoming. U kunt nakoming verlangen in de vorm van vervanging of aanvulling, en als de leverancier in verzuim raakt komen ook schadevergoeding en ontbinding in beeld. Bij consumentenkoop gelden daarnaast eigen regels over wat u mag verwachten. Klaag in alle gevallen tijdig: wachten met melden verzwakt uw positie.

In de praktijk

Controleer bij aankomst en leg direct vast wat u aantreft, met foto's en zo mogelijk een monster. Meld het schriftelijk bij de leverancier en geef aan wat u verlangt: vervanging, aanvulling of herstel, met een concrete termijn. Neemt u de partij zonder protest in gebruik, dan wordt de discussie over de kwaliteit achteraf een stuk lastiger.