Heeft de ontvanger het goed te kwader trouw aangenomen, dan is hij zonder ingebrekestelling in verzuim.
Boek 6 Artikel 205 (6:205 BW)
Verzuim van de ontvanger te kwader trouw
Wettekst
Toelichting
Artikel 6:205 BW gaat over de ontvanger die bij het aannemen al te kwader trouw was. Hij is meteen in verzuim, dus zonder dat hem eerst een aanmaning met een termijn hoeft te worden gestuurd. Verzuim is de toestand waarin een schuldenaar te laat is en waarin de wet de schuldeiser extra bevoegdheden geeft; die toestand ontstaat hier van rechtswege, op het moment van ontvangst.
Wanneer is iemand te kwader trouw
Het artikel staat in de afdeling over onverschuldigde betaling (artikel 6:203 BW e.v.) en knoopt aan bij het aannemen van het goed. Het gaat om de ontvanger die het goed te kwader trouw heeft aangenomen. Een typisch geval is de ontvanger die op het moment van ontvangst ziet dat er dubbel wordt betaald of dat een bedrag duidelijk niet voor hem bestemd is, en het toch aanneemt. Beslissend is de toestand bij de ontvangst zelf.
De gevolgen van dat verzuim
Omdat er direct verzuim is, hoeft de betaler geen ingebrekestelling te sturen om zijn positie te versterken. Gaat het om een geldsom, dan loopt vanaf de ontvangst de wettelijke rente van artikel 6:119 BW.
Een voorbeeld
Een leverancier krijgt een betaling binnen van een klant die al had betaald, ziet dat direct in zijn administratie en houdt het bedrag toch aan om zijn liquiditeit te sparen. Hij is vanaf de ontvangst in verzuim. De klant kan het bedrag terugvorderen en daarover rente vanaf die dag vragen, zonder dat hij eerst een aanmaning met een redelijke termijn hoeft te sturen.
In de praktijk
Of de rente vanaf de ontvangst loopt, hangt voor wie terugvordert af van de vraag of kwade trouw bij ontvangst kan worden aangetoond; een eerdere betalingsbevestiging, een e-mail of een rekeningafschrift kan daarvoor dienen. Lukt dat niet, dan blijft de vordering op de hoofdsom bestaan, maar begint de rente pas te lopen vanaf het moment waarop volgens de gewone regels verzuim intreedt; een ingebrekestelling legt dat moment vast. Voor de ontvanger die weet dat een ontvangen bedrag niet voor hem bestemd is, betekent het artikel dat hij vanaf de ontvangst in verzuim is, met de gevolgen voor de rente die hierboven zijn beschreven.
Relevante jurisprudentie
Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.
-
Kwade trouw in de zin van art. 6:205 BW vergt dat de ontvanger ten tijde van de ontvangst wist of vermoedde dat de betaling niet verschuldigd was; objectief behoren te weten of twijfelen is niet genoeg.
Effectenleaseovereenkomsten waren vernietigd wegens het ontbreken van toestemming van de echtgenoot (art. 1:88 en 1:89 BW); de betaalde termijnen werden teruggevorderd en de vraag was vanaf welk moment wettelijke rente verschuldigd was. Dat hangt af van art. 6:205 BW: bij ontvangst te kwader trouw is de ontvanger zonder ingebrekestelling in verzuim. De Hoge Raad oordeelt dat voor kwade trouw is vereist dat de ontvanger wist of vermoedde dat de betaling niet verschuldigd was, beoordeeld naar zijn subjectieve kennis op het moment van ontvangst. Dat hij objectief behoorde te weten dat onverschuldigd werd betaald, of dat hij daarover twijfelde, volstaat niet. Bekendheid met het toestemmingsvereiste en met het ontbreken van een handtekening is dus onvoldoende; nodig is dat de ontvanger wist of vermoedde dat de vernietiging daadwerkelijk zou worden ingeroepen.
Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.