Boek 6 Artikel 76 (6:76 BW)

Wie een verplichting op zich neemt, mag die door anderen laten uitvoeren, maar hij blijft er zelf verantwoordelijk voor. Dit artikel bepaalt dat gedragingen van de mensen die hij bij de uitvoering inschakelt op dezelfde voet voor zijn rekening komen als zijn eigen gedragingen. De opdrachtgever hoeft dus niet uit te zoeken wie er precies aan de knoppen zat: hij spreekt zijn eigen contractspartij aan.

Om wie gaat het

De tekst knoopt aan bij wat de helper doet: het gaat om 'andere personen' van wier hulp de schuldenaar gebruikmaakt 'bij de uitvoering van een verbintenis'. Daarmee valt onder de regel ieder die de schuldenaar bij de uitvoering van juist die verbintenis inzet om te leveren wat hij zelf beloofde.

- Geen hulppersoon. Iemand die niets met de uitvoering te maken heeft, zoals een voorbijganger die schade veroorzaakt aan een zaak die op levering wacht.

Wat 'op gelijke wijze' betekent

De wet stelt de gedraging van de hulppersoon gelijk aan een gedraging van de schuldenaar zelf. Bij de vraag of er een toerekenbare tekortkoming is (artikel 6:74 en artikel 6:75 BW), telt de hulppersoon dus niet als een buitenstaander: wat hij doet of nalaat, geldt als iets wat de schuldenaar zelf doet of nalaat. Het enkele feit dat het werk was uitbesteed, verandert aan die beoordeling niets.

Een voorbeeld

Een aannemer bouwt een dakkapel en huurt daarvoor een loodgieter in. De loodgieter sluit een afvoer verkeerd aan, waardoor maanden later de vloer onder water staat. De huiseigenaar heeft alleen met de aannemer gecontracteerd en spreekt die aan voor de herstelkosten en de waterschade. De aannemer kan zich niet met succes verweren met de mededeling dat hij zelf niets fout deed. Wat hij vervolgens met de loodgieter regelt, is een zaak tussen die twee.

De grenzen van de regel

De bepaling is gekoppeld aan de verbintenis die de schuldenaar moet uitvoeren. Daarnaast blijft de schuldenaar aansprakelijk tegenover zijn eigen wederpartij; de hulppersoon zelf wordt hierdoor niet automatisch contractspartij.

In algemene voorwaarden staat vaak dat de aansprakelijkheid voor ingeschakelde derden wordt uitgesloten of beperkt. Zo'n beding is niet zonder meer geldig. Is het onredelijk bezwarend, dan kan de wederpartij van de gebruiker in beginsel de vernietiging ervan inroepen, ook als zij ondernemer is; alleen de partijen die artikel 6:235 BW aanwijst, zoals een rechtspersoon die zijn jaarrekening openbaar heeft gemaakt of een partij bij wie vijftig of meer personen werkzaam zijn, kunnen dat niet. Voor een consument komen daar de bijzondere lijsten van artikel 6:236 BW en artikel 6:237 BW bij. Los daarvan kan een beroep op zo'n uitsluiting stranden als de fout ernstig genoeg is.

In de praktijk

Wie schade lijdt doordat een ingeschakelde partij een fout maakte, kan op grond van dit artikel degene aanspreken met wie hij de overeenkomst sloot; een aanmaning wordt dan ook aan die contractspartij gericht.