Boek 3 Artikel 19 (3:19 BW)

Dit artikel bepaalt wanneer een inschrijving tot stand komt. Zijn de nodige stukken aangeboden, voldoen die aan de wettelijke eisen en is aan de overige vereisten voldaan, dan volgt de inschrijving onmiddellijk na de aanbieding. Het tweede lid voegt daar de belangrijkste regel aan toe: als tijdstip van inschrijving geldt het tijdstip waarop de stukken werden aangeboden. Vertraging bij de verwerking gaat dus niet ten koste van de aanbieder.

De drie voorwaarden

• De nodige stukken zijn aangeboden, dus er ontbreekt niets dat voor deze inschrijving vereist is.
• De stukken voldoen aan de wettelijke eisen, naar vorm en inhoud.
• De overige wettelijke vereisten zijn vervuld, waaronder wat buiten de stukken zelf nodig is.

Ontbreekt een van die drie, dan mag de bewaarder niet inschrijven. Artikel 3:20 BW regelt wat er dan gebeurt en hoe een aanbieder daartegen kan opkomen.

Terugwerking naar het aanbiedingsmoment

De regel van het tweede lid beschermt de aanbieder tegen alles wat er tussen aanbieding en verwerking gebeurt. Omdat de rangorde volgens artikel 3:21 BW aan het tijdstip van inschrijving hangt, betekent dit dat wie eerder aanbood, ook eerder in rang staat, ongeacht welke akte als eerste door de administratie is verwerkt. Het ontvangstbewijs van artikel 3:18 BW legt dat moment vast.

Bevestiging en waarschuwing

Het derde lid geeft de aanbieder recht op bevestiging: op zijn verlangen tekent de bewaarder de verrichte inschrijving aan op het ontvangstbewijs, of doet hij daarvan mededeling op de wijze die bij of krachtens de wet is bepaald.

Het vierde lid geeft de bewaarder een beperkte signaalfunctie. Vermoedt hij dat de vermelde kenmerken niet kloppen met wat bij dit registergoed hoort, dat de rechtshandeling door een onbevoegde is verricht, of dat zij niet te verenigen is met een andere handeling waarvoor stukken zijn aangeboden, dan mag hij de aanbieder en andere belanghebbenden daarop wijzen. Het is een bevoegdheid, geen inhoudelijke toets: de bewaarder beoordeelt niet of de rechtshandeling geldig is.

Een voorbeeld. Op dezelfde ochtend worden twee leveringsaktes van hetzelfde perceel aangeboden, van twee verschillende verkopers. De bewaarder kan beide aanbieders daarop attent maken. De rechtsstrijd die dan volgt, gaat over de vraag wie beschikkingsbevoegd was; de registers lossen dat niet op, maar de vroegste aanbieding bepaalt wel wie in de rangorde voorgaat.

In de praktijk

Bied stukken zo vroeg mogelijk aan en zorg dat ze compleet en correct zijn. Een stuk dat wordt geweigerd, levert geen inschrijving op, en zonder inschrijving is er bij een registergoed geen overdracht en geen beperkt recht.

Krijgt u een waarschuwing van de bewaarder, neem die serieus. Zij zegt niets over de geldigheid, maar zij is vaak het eerste signaal dat iemand anders aanspraak maakt op hetzelfde goed of dat de gegevens niet kloppen.