Boek 3 Artikel 321 (3:321 BW)

Dit artikel somt de verhoudingen op waarin de verjaring wordt verlengd. Bestaat zo'n grond, dan werkt de verlengingsregeling van artikel 3:320 BW: een termijn die zou aflopen terwijl de grond nog bestaat of binnen zes maanden nadat die is weggevallen, loopt door tot zes maanden na het verdwijnen ervan. Het artikel noemt zeven gronden, verdeeld over de onderdelen a tot en met g van het eerste lid.

De opsomming

• Echtgenoten en geregistreerde partners. Tussen echtgenoten die niet van tafel en bed zijn gescheiden (onderdeel a), en tussen geregistreerde partners (onderdeel g), wordt de termijn verlengd.
• Wettelijke vertegenwoordiging. Tussen een wettelijke vertegenwoordiger en de onbekwame die hij vertegenwoordigt geldt een verlengingsgrond (onderdeel b).
• Bewind. Tussen een bewindvoerder en de rechthebbende voor wie hij het bewind voert, voor zover het vorderingen betreft die met dat bewind te maken hebben (onderdeel c).
• Rechtspersoon en bestuurder. Tussen een rechtspersoon en haar bestuurders (onderdeel d). De grond geldt in de verhouding tussen beide, dus voor vorderingen van de rechtspersoon op een bestuurder en voor vorderingen van een bestuurder op de rechtspersoon.
• Beneficiair aanvaarde nalatenschap. Tussen zo'n nalatenschap en een erfgenaam (onderdeel e).

- Een verborgen gehouden schuld. Tussen schuldeiser en schuldenaar wanneer die laatste opzettelijk verborgen houdt dat de schuld bestaat of dat zij opeisbaar is (onderdeel f).

Het opzettelijk verborgen houden van een schuld

Onderdeel f stelt twee eisen. De schuldenaar houdt iets verborgen: het bestaan van de schuld, of het feit dat zij opeisbaar is. En hij doet dat opzettelijk. Dat een schuldenaar uit onachtzaamheid niets heeft gezegd, valt er dus niet onder. Omdat ook het verbergen van de opeisbaarheid volstaat, kan de grond ook spelen als de schuldeiser wel van de schuld wist, maar niet dat hij haar al kon opeisen.

Wanneer de grond eindigt

Bij wettelijke vertegenwoordiging en bij bewind duurt de verlengingsgrond voort totdat de eindrekening van de vertegenwoordiger of de bewindvoerder is gesloten. De wet koppelt het einde van de grond hier dus niet aan het einde van de vertegenwoordiging of het bewind zelf, maar aan het sluiten van de eindrekening. Vanaf dat moment beginnen de zes maanden van de verlengingsregeling te lopen. Bij de andere gronden eindigt de verlenging wanneer de verhouding zelf ophoudt, bijvoorbeeld door scheiding, door het aftreden van de bestuurder of doordat de verborgen gehouden schuld aan het licht komt.

Een voorbeeld

Een kind heeft tijdens zijn minderjarigheid een vordering op zijn wettelijke vertegenwoordiger. Zolang die vertegenwoordiging duurt en de eindrekening niet is gesloten, blijft de verlengingsgrond bestaan. Daarna heeft hij nog minstens zes maanden om op te treden, ook als de gewone termijn intussen zou zijn verstreken.

In de praktijk

Bij de beoordeling van een oude aanspraak is dit artikel een van de toetsstenen. Een vordering die op het eerste gezicht verjaard lijkt, kan door een verlengingsgrond nog in stand zijn, en andersom kan een beroep op zo'n grond stranden zodra vaststaat wanneer die eindigde.