- Bij het faillissement van een rechtspersoon zijn de bepalingen van de artikelen 87 tot en met 92, 105, eerste en tweede lid, alsmede 105a, eerste en tweede lid, op bestuurders en commissarissen toepasselijk alsmede op eenieder die in de drie jaar voorafgaande aan het faillissement bestuurder of commissaris was.
- Met een bestuurder wordt voor de toepassing van het eerste lid gelijkgesteld: a. degene die het beleid van de rechtspersoon heeft bepaald of mede heeft bepaald als ware hij bestuurder; b. de bestuurder van een of meer rechtspersonen alsmede de vennoot van een of meer vennootschappen onder firma of commanditaire vennootschappen die bestuurder is of zijn van de failliete rechtspersoon.
- Bij het faillissement van een vennootschap onder firma of een commanditaire vennootschap zijn de eerste twee leden van overeenkomstige toepassing.
Artikel 106 Faillissementswet (106 FW)
Bestuurders en commissarissen bij een failliete rechtspersoon
Wettekst
Toelichting
Een bv kan geen vragen beantwoorden en geen doos met papieren aandragen. Bij het faillissement van een rechtspersoon moeten de verplichtingen dus terechtkomen bij de mensen erachter. Dit artikel doet dat: het verklaart een reeks bepalingen die voor een gefailleerde gelden van toepassing op bestuurders en commissarissen.
Welke verplichtingen
Van toepassing zijn de artikelen 87 tot en met 92 Fw, en daarnaast het eerste en tweede lid van artikel 105 Fw en van artikel 105a Fw. Praktisch komt het hierop neer.
- Inlichtingen geven — alles wat wordt gevraagd, en uit zichzelf melden wat van belang is, inclusief vermogen in het buitenland.
- Meewerken en de administratie overdragen — volledig, ongeschonden en zo nodig leesbaar gemaakt.
- Beschikbaar blijven — met de maatregelen die de wet kent als dat niet gebeurt, tot en met inbewaringstelling.
Ook wie het niet meer is
De verplichtingen gelden niet alleen voor wie op de dag van het faillissement bestuurder of commissaris was, maar voor iedereen die dat in de drie jaar daarvoor is geweest. Wie kort voor de val is afgetreden, is dus niet klaar met het dossier. De curator kan zich zo ook tot degenen wenden die in de periode vóór het faillissement bij de leiding of het toezicht betrokken waren.
Wie met een bestuurder wordt gelijkgesteld
Het tweede lid bepaalt dat met een bestuurder wordt gelijkgesteld degene die het beleid van de rechtspersoon heeft bepaald of mede heeft bepaald als ware hij bestuurder.
Daarnaast wordt gelijkgesteld de bestuurder van een of meer rechtspersonen, en de vennoot van een of meer vennootschappen onder firma of commanditaire vennootschappen, die bestuurder is of zijn van de failliete rechtspersoon. Elk van de personen die onder het artikel vallen, is afzonderlijk gebonden; de curator kan zich tot ieder van hen richten.
Personenvennootschappen
Het derde lid verklaart de eerste twee leden van overeenkomstige toepassing bij het faillissement van een vennootschap onder firma of een commanditaire vennootschap. Zulke vennootschappen hebben geen bestuur en geen raad van commissarissen, dus komen de plichten om inlichtingen te geven, mee te werken en de administratie af te staan bij de vennoten te liggen: zij nemen hier de positie in die bij een rechtspersoon aan de bestuurder toevalt.
Een voorbeeld. Een bv gaat failliet. De bestuurder is een holding, en die holding wordt bestuurd door een natuurlijke persoon. Daarnaast is er iemand die formeel niets was maar wel alle beslissingen nam. De curator kan zich tot hen allemaal wenden voor de administratie en voor uitleg over de laatste jaren.
In de praktijk
Een bestuurder of oud-bestuurder moet ervan uitgaan dat de curator bij hem aanklopt en dat hij persoonlijk aan zet is, ook als de vennootschap allang leeg is. Het verzamelen van de administratie, een overzicht van de gebeurtenissen van de laatste jaren en tijdige reacties op brieven van de curator zijn daarbij de eerste stappen. De curator onderzoekt op grond van artikel 68 Fw of er onregelmatigheden zijn.
Relevante jurisprudentie
Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.
-
Wanneer is een verhoor misbruik van bevoegdheid?
Jaren na een schikking riep de rechter-commissaris de bestuurder en de accountant van de gefailleerde vennootschap alsnog op voor een verhoor. De Hoge Raad oordeelde dat de ruime bevoegdheid van dit artikel wordt begrensd door het verbod van misbruik van bevoegdheid: wie een bevoegdheid gebruikt voor een ander doel dan waarvoor zij is gegeven, misbruikt haar. Het doel van dit artikel is opheldering over de omstandigheden van het faillissement; wordt een verhoor in plaats daarvan gebruikt om bewijs te verzamelen voor een civiele procedure tegen de gefailleerde of zijn bestuurders, dan kan sprake zijn van misbruik. Daarvoor is de gewone weg het getuigenverhoor uit het burgerlijk procesrecht, met de waarborgen die daarbij horen.
Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.