Artikel 130 Faillissementswet (130 FW)

Een vordering onder opschortende voorwaarde bestaat al, maar zij werkt nog niet: pas als een bepaalde gebeurtenis zich voordoet, kan de schuldeiser nakoming verlangen. Toch kan zij in het faillissement meedoen. Dit artikel geeft twee wegen. In beginsel wordt zij geverifieerd voor de waarde die zij op het moment van de faillietverklaring had. Komen de curator en de schuldeisers daar niet uit, dan wordt de vordering voorwaardelijk toegelaten voor het volle bedrag.

Waarde in plaats van bedrag

Bij een voorwaardelijke aanspraak zegt het nominale bedrag weinig. Wat zij werkelijk waard is, hangt af van de kans dat de gebeurtenis zich voordoet. De wet houdt voor die waarde daarom één moment aan: de dag waarop de rechtbank de schuldenaar failliet verklaart. Dat dit moment vastligt, betekent niet dat men de ogen sluit voor wat er nadien is gebeurd. Blijkt bij de verificatie dat de voorwaarde inmiddels is vervuld, of dat zij juist niet meer kan intreden, dan mag dat bij het schatten van die waarde worden meegewogen.

Als partijen het niet eens worden

Waarderen is schatten, en over schattingen kan men het oneens zijn. Het tweede lid geeft dan een vangnet: lukt het niet om over deze wijze van verificatie overeenstemming te bereiken, dan wordt de vordering voor het volle bedrag voorwaardelijk toegelaten. De vordering telt dan wel mee, maar alleen onder de voorwaarde die eraan verbonden is. Blijft die voorwaarde uit, dan valt de aanspraak weg.

Het verschil met een ontbindende voorwaarde

• Opschortende voorwaarde: de vordering bestaat al, maar haar werking wacht op de gebeurtenis. Daarom een waardering, of een voorwaardelijke toelating.
• Ontbindende voorwaarde: de vordering bestaat al en kan vervallen. Daarom verificatie voor het volle bedrag, met behoud van de werking van de voorwaarde.

Neem een concreet geval: een aannemer heeft een garantie afgegeven en een derde heeft een aanspraak op hem die pas ontstaat als binnen de garantieperiode een gebrek aan het licht komt. Bij de faillietverklaring is er nog niets aan de hand. De curator schat de waarde van die aanspraak op een fractie van het bedrag. Is de derde het daar niet mee eens, dan kan zijn vordering voorwaardelijk voor het volle bedrag worden toegelaten.

In de praktijk

Beschrijf bij de indiening precies waarvan uw aanspraak afhangt en waarom u die kans hoog of laag inschat. Zonder die uitleg kan de curator alleen maar laag waarderen.

Houd er rekening mee dat een voorwaardelijke toelating nog geen geld oplevert. Zolang de voorwaarde niet is vervuld, blijft uw positie onzeker, en wordt er voor u opzijgezet of afgewacht in plaats van uitgekeerd.

Voor de curator is dit artikel een instrument om de afwikkeling niet te laten vastlopen op één onzekere post. Hij kan waarderen; lukt dat niet, dan biedt de voorwaardelijke toelating een uitweg zonder dat iemand rechten verspeelt.