Artikel 94 Faillissementswet (94 FW)

Voordat er iets verkocht of verdeeld kan worden, moet duidelijk zijn wat er is. Dit artikel verplicht de curator daarom zo snel mogelijk een beschrijving van de failliete boedel te maken: een lijst van alles wat tot het vermogen behoort dat hij beheert, met een waarde erbij.

Zo spoedig mogelijk

Een vaste termijn in dagen geeft de wet niet. De curator moet met de beschrijving beginnen zodra dat na zijn aanstelling kan, en hoe lang het werk duurt, hangt af van de omvang en de spreiding van het vermogen. De beschrijving is het overzicht waarop het verdere beheer en de vereffening van de boedel voortbouwen: wat erin staat, beheert de curator, en schuldeisers kunnen het later inzien.

Onderhands en door de curator gewaardeerd

Het tweede lid maakt de uitvoering eenvoudig. De beschrijving hoeft niet door een notaris te worden opgemaakt: zij kan onderhands tot stand komen, dus door de curator zelf. Ook de waardering mag hij zelf doen. De wet legt zowel het opstellen als het waarderen daarmee in handen van de curator.

Daar staat een controle tegenover: een en ander gebeurt onder goedkeuring van de rechter-commissaris. De onderhandse beschrijving en de waardering door de curator zijn dus geen vrije keuzes van de curator alleen; zij staan onder het toezicht dat de rechter-commissaris ook op het overige beheer van de boedel houdt.

Wie erbij mag zijn

Het derde lid geeft de leden van de voorlopige schuldeiserscommissie het recht om bij de beschrijving tegenwoordig te zijn. Die bevoegdheid bestaat alleen als zo'n commissie is ingesteld. De wet maakt hun aanwezigheid niet tot voorwaarde: blijven zij weg, dan maakt de curator de beschrijving zonder hen. Voor andere schuldeisers kent het artikel geen aanwezigheidsrecht.

• Curator: maakt de beschrijving en waardeert.
• Rechter-commissaris: keurt de wijze van beschrijven en waarderen goed.
• Voorlopige schuldeiserscommissie: mag erbij aanwezig zijn.

Een voorbeeld. Bij een failliet cateringbedrijf loopt de curator met een medewerker door de keuken: ovens, koelcellen, bestelbussen, voorraad. Hij noteert wat er staat en zet er een geschatte waarde bij. De oud-bestuurder wijst hem erop dat twee koelcellen geleased zijn en overhandigt het leasecontract; de curator neemt dat in zijn aantekeningen op.

In de praktijk

Voor de ondernemer is dit het moment om de curator in te lichten over wat niet van hem is: geleasede apparatuur, goederen die onder eigendomsvoorbehoud zijn geleverd, spullen van een partner of van personeel. Met contracten of facturen kan de curator die informatie bij de beschrijving betrekken. Een leverancier of leasemaatschappij die meent dat iets van haar is, kan zich met bewijsstukken bij de curator melden. Hoe en wanneer zo iemand zijn goed kan terughalen, valt buiten dit artikel; daarvoor gelden eigen regels, waaronder de afkoelingsperiode van artikel 63a Fw, waarin de rechter-commissaris de uitoefening van zulke rechten tijdelijk kan blokkeren. Voor schuldeisers geldt dat de beschrijving later ter inzage komt te liggen op grond van artikel 97 Fw, zodat zij kunnen zien wat de curator heeft aangetroffen.