Artikel 212ha Faillissementswet (212ha FW)

Alleen De Nederlandsche Bank kan het faillissement van een bank aanvragen

Indien De Nederlandsche Bank N.V. of de Afwikkelingsraad, genoemd in artikel 42 van de verordening gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme, naar gelang welke autoriteit bevoegd is, oordeelt ten aanzien van een bank dat aan de voorwaarden, bedoeld in artikel 18, eerste lid, onderdelen a en b, van de verordening gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme is voldaan, maar dat een afwikkelingsmaatregel niet in het algemeen belang, bedoeld in onderdeel c van dat artikel, is, verzoekt De Nederlandsche Bank N.V. binnen een redelijke termijn de rechtbank Amsterdam het faillissement van de bank uit te spreken.
Een ander dan De Nederlandsche Bank N.V. kan niet het faillissement van een bank die een door de Europese Centrale Bank of De Nederlandsche Bank N.V. verleende vergunning heeft aanvragen.
Een bank die een door de Europese Centrale Bank of De Nederlandsche Bank N.V. verleende vergunning heeft kan aangifte doen van haar eigen faillissement. In dat geval stelt de rechtbank De Nederlandsche Bank N.V. en al naar gelang de bevoegdheidsverdeling op grond van de artikelen 4 en 6 van de verordening bankentoezicht, tevens de Europese Centrale Bank, onverwijld in kennis van deze aangifte.
De rechtbank beslist niet op de aangifte, bedoeld in het derde lid, voordat: a. De Nederlandsche Bank N.V. de rechtbank in kennis heeft gesteld dat zij of de Afwikkelingsraad, genoemd in artikel 42 van de verordening gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme, al naar gelang welke autoriteit bevoegd is, niet voornemens is een afwikkelingsmaatregel als bedoeld in artikel 3A:1 van de Wet op het financieel toezicht te nemen met betrekking tot de bank; of b. een termijn van zeven dagen na dagtekening van de kennisgeving bedoeld in het derde lid is verstreken.

Toelichting

Bij een gewone onderneming kan iedere schuldeiser het faillissement aanvragen. Bij een bank met een vergunning van de Europese Centrale Bank of van De Nederlandsche Bank kan dat niet. Artikel 212ha Fw legt die bevoegdheid uitsluitend bij De Nederlandsche Bank en regelt daarnaast wat er gebeurt als de bank zelf aangifte doet van haar faillissement.

Wanneer De Nederlandsche Bank moet aanvragen

Oordeelt De Nederlandsche Bank of de Afwikkelingsraad, afhankelijk van wie bevoegd is, dat een bank faalt of waarschijnlijk gaat falen en dat er geen redelijk vooruitzicht is dat andere maatregelen dat nog keren, maar dat een afwikkelingsmaatregel niet in het algemeen belang is, dan volgt de gang naar de rechter. De Nederlandsche Bank verzoekt de rechtbank Amsterdam dan binnen een redelijke termijn het faillissement uit te spreken. De voorwaarden zelf staan in de verordening gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme.

Waarom schuldeisers buitenspel staan

Het tweede lid sluit iedere andere aanvrager uit. Dat is ingrijpend, maar het heeft een reden: alleen al de bekendwording van een faillissementsaanvraag tegen een bank kan een run op tegoeden veroorzaken en het betalingsverkeer ontwrichten. De beoordeling of een bank moet worden afgewikkeld of failliet moet gaan, hoort daarom bij de toezichthouder te liggen en niet bij een individuele schuldeiser met een onbetaalde rekening.

De eigen aangifte van de bank

Een bank met zo'n vergunning mag wel zelf aangifte doen van haar faillissement. De rechtbank stelt dan onverwijld De Nederlandsche Bank in kennis, en afhankelijk van de bevoegdheidsverdeling in de verordening bankentoezicht ook de Europese Centrale Bank. Zo weet de toezichthouder onmiddellijk dat er een aangifte ligt en kan hij beoordelen of afwikkeling alsnog de aangewezen weg is.

De pas op de plaats van zeven dagen

Op zo'n aangifte mag de rechtbank niet meteen beslissen. Zij wacht tot De Nederlandsche Bank laat weten dat zij, of de Afwikkelingsraad, niet van plan is een afwikkelingsmaatregel op grond van de Wet op het financieel toezicht te nemen. Komt dat bericht niet, dan mag de rechtbank beslissen zodra zeven dagen na de dagtekening van de kennisgeving zijn verstreken. Die korte pauze voorkomt dat een faillissement een lopende afwikkeling doorkruist.

Een voorbeeld. Een middelgrote bank ziet geen uitweg meer en doet aangifte. De rechtbank informeert de toezichthouder nog dezelfde dag. Laat De Nederlandsche Bank binnen die week weten dat geen afwikkelingsmaatregel is voorgenomen, dan kan de rechtbank meteen daarna beslissen. Blijft dat bericht uit, dan mag zij hoe dan ook beslissen zodra zeven dagen na de dagtekening van de kennisgeving zijn verstreken, ook als er op dat moment nog aan een afwikkelingsmaatregel wordt gewerkt.

In de praktijk

Schuldeiser van een bank: een faillissementsaanvraag indienen heeft geen zin; jouw route loopt via een gewone incassoprocedure of, bij een spaartegoed, via het depositogarantiestelsel.
Bestuurder van een bank: een eigen aangifte leidt niet tot een beslissing dezelfde dag, want de toezichthouder krijgt eerst het woord.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Wettekst