Artikel 3b Faillissementswet (3b FW)

Dit korte artikel voorkomt dubbel werk. De artikelen 3 en 3a Fw beschermen een natuurlijke persoon die nog kan kiezen tussen een faillissement en de schuldsaneringsregeling. Zit hij al in de schuldsanering, dan valt er niets meer te kiezen. Daarom blijven die twee artikelen buiten toepassing als het faillissement wordt aangevraagd van iemand op wie de schuldsaneringsregeling al van toepassing is.

Wat er niet meer hoeft

Twee dingen vervallen. De griffier hoeft geen brief te sturen met de mededeling dat de schuldenaar binnen veertien dagen alsnog om toepassing van de schuldsaneringsregeling kan vragen: die regeling loopt immers al. En de behandeling van het faillissementsverzoek hoeft niet te worden stilgelegd in afwachting van een beslissing over een schuldsaneringsverzoek. Wie al in de regeling zit kan namelijk nog altijd opnieuw om toepassing ervan vragen. Zo'n tweede verzoek haalt niets uit, maar zonder deze bepaling zou het de faillissementsaanvraag intussen wel ophouden.

Waarom dat zin heeft

Tijdens een lopende schuldsaneringsregeling staat het vermogen van de schuldenaar al onder toezicht. Er is een bewindvoerder aangesteld en een rechter-commissaris houdt toezicht; de schuldeisers van vóór de toelating zijn gebonden aan de regeling. Een tweede procedure die naar dezelfde uitkomst zoekt zou alleen vertraging opleveren, met kosten die uiteindelijk op de schuldenaar en zijn schuldeisers drukken.

Hoe het dan wel verder gaat

Loopt het in de schuldsanering mis, dan is de weg naar een faillissement niet afgesneden. Vaak loopt die via de regels over de tussentijdse beëindiging van de schuldsanering in titel III van deze wet: de rechter beoordeelt daar of de regeling moet worden beëindigd en of de schuldenaar daarna in staat van faillissement komt te verkeren. Daarnaast kan de schuldenaar tijdens de regeling failliet worden verklaard voor vorderingen waarvoor de schuldsaneringsregeling niet werkt; artikel 312 Fw regelt dat, en de schuldsaneringsregeling eindigt dan van rechtswege.

Een voorbeeld

Een schuldeiser ontdekt dat zijn debiteur al anderhalf jaar in de schuldsaneringsregeling zit en dient toch een faillissementsaanvraag in. Er komt dan geen brief over een schuldsaneringsverzoek en de zaak wordt niet geschorst. De schuldeiser zal in de schuldsanering moeten opkomen. Meent hij dat de schuldenaar zijn verplichtingen daar niet nakomt, dan kan hij dat melden bij de bewindvoerder, die het aan de rechter-commissaris kan voorleggen. Hij kan het ook rechtstreeks aan de rechtbank voorleggen: artikel 350 Fw staat toe dat een schuldeiser zelf vraagt om de toepassing van de schuldsaneringsregeling tussentijds te beëindigen.

In de praktijk

Voor schuldeisers is het verstandig om vóór een aanvraag na te gaan of de schuldenaar al in een insolventieprocedure zit. Of er een schuldsaneringsregeling loopt, blijkt uit het register dat iedere rechtbank op grond van artikel 294 Fw bijhoudt en uit het centrale register van artikel 294a Fw; faillissementen staan in het centrale register van artikel 19 Fw. Die controle scheelt kosten, want ook een kansloze aanvraag vergt een advocaat.

Voor de schuldenaar betekent deze bepaling rust: wie eenmaal is toegelaten tot de schuldsaneringsregeling, hoeft niet bij elke nieuwe aanvraag opnieuw de hele keuze te maken. Alles wat met zijn schulden te maken heeft, loopt via de bewindvoerder en de rechter-commissaris in die regeling.