Artikel 13a Faillissementswet (13a FW)

In een faillissement mag de curator arbeidsovereenkomsten opzeggen met een sterk vereenvoudigde procedure. Wordt het faillissement daarna vernietigd, dan is de grondslag voor die versoepeling weggevallen. Dit artikel regelt wat er dan met zo'n opzegging gebeurt: zij wordt met terugwerkende kracht beoordeeld naar de wettelijke of overeengekomen regels die buiten faillissement gelden. Voor werknemers is dat een belangrijke bescherming.

Een uitzondering op de hoofdregel

Artikel 13 Fw bepaalt dat handelingen van de curator geldig blijven na een vernietiging. Dit artikel maakt daarop een uitzondering voor de opzegging van een arbeidsovereenkomst. De ontslagen werknemer valt dus niet tussen wal en schip: zijn ontslag wordt niet afgemeten aan het soepele faillissementsregime, maar aan het gewone ontslagrecht van het Burgerlijk Wetboek.

Wat dat inhoudt

Buiten faillissement kan een werkgever niet zomaar opzeggen. Er is een redelijke grond nodig, meestal met voorafgaande toestemming of tussenkomst van de rechter, en de normale opzegtermijn moet in acht worden genomen. Beoordeling met terugwerkende kracht betekent dat die eisen ook gelden voor de opzegging die de curator destijds deed. Voldeed zij daar niet aan, dan kan de werknemer daaraan gevolgen verbinden.

De termijnen beginnen opnieuw

Het Burgerlijk Wetboek verbindt aan het opkomen tegen een opzegging strikte termijnen. Dit artikel bepaalt dat die termijnen pas gaan lopen op het tijdstip waarop het faillissement wordt vernietigd. Dat is logisch: zolang het faillissement nog bestond, had de werknemer geen reden om die procedure te starten. Zo krijgt hij een volwaardige kans om zijn ontslag aan te vechten.

Een voorbeeld

Een curator zegt kort na de faillietverklaring de arbeidsovereenkomsten van vijf werknemers op. Het gerechtshof vernietigt het faillissement, omdat er in werkelijkheid maar één schuldeiser was. Vanaf de dag van die vernietiging kunnen de werknemers binnen de gewone termijnen naar de rechter met de stelling dat hun opzegging niet aan de eisen van het arbeidsrecht voldeed. Hun werkgever is dan weer gewoon hun werkgever.

In de praktijk

Bent u ontslagen door een curator en hoort u dat het faillissement is vernietigd, wacht dan niet af. De termijnen zijn kort en beginnen op de dag van die vernietiging te lopen. Vraag advies bij een vakbond, een rechtsbijstandsverzekeraar of het Juridisch Loket, en let erop of u nog loon of een vergoeding tegoed hebt.

Voor de werkgever die zijn onderneming terugkrijgt, is dit een reëel risico: de personeelskosten kunnen alsnog terugkeren. Voor de curator betekent het dat een opzegging in de eerste, onzekere weken van een faillissement zorgvuldig moet worden afgewogen; daarvoor heeft hij toestemming van de rechter-commissaris nodig.