← Terug 7:980 · Achterstallige premie bij een levensverzekering Verder 7:982 · Onjuiste opgave van leeftijd of geslacht van de verzekerde →

Boek 7 Artikel 981 (7:981 BW)

Overlijden door een uitgesloten oorzaak bij levensverzekering

Wettekst

Overlijdt de verzekerde ten gevolge van een van het risico uitgesloten oorzaak en heeft de verzekering afkoopwaarde, dan wordt de verzekeraar een bedrag verschuldigd gelijk aan de afkoopwaarde berekend naar de dag voorafgaande aan het overlijden. Dat bedrag komt de begunstigde toe. Heeft de verzekering geen afkoopwaarde, maar wel premievrije waarde, dan wordt de verzekeringnemer geacht de dag vóór het overlijden het recht te hebben uitgeoefend als bedoeld in artikel 978 lid 2 en wordt de verzekerde geacht te zijn overleden door een niet van het risico uitgesloten oorzaak.

Bron: wetten.overheid.nl — Burgerlijk Wetboek Boek 7, geactualiseerd op 22 juli 2026.

Toelichting

Artikel 7:981 BW regelt wat er gebeurt als de verzekerde overlijdt door een oorzaak die de polis van het risico uitsluit. De uitkering waarvoor is verzekerd, wordt dan niet betaald. Maar de opgebouwde waarde gaat niet verloren: heeft de verzekering afkoopwaarde, dan is de verzekeraar een bedrag verschuldigd dat gelijk is aan die waarde, berekend naar de dag vóór het overlijden. Dat bedrag komt toe aan de begunstigde.

Waarom dit redelijk is

Bij een verzekering met waardeopbouw bestaat de premie uit twee delen: een deel voor het overlijdensrisico en een deel dat kapitaal vormt. Sluit de polis een bepaalde doodsoorzaak uit, dan mag de verzekeraar het risicodeel houden, maar het opgebouwde kapitaal is en blijft van de klant. Zou dat vervallen, dan zou de verzekeraar profiteren van een situatie waarvoor hij nooit dekking heeft verleend.

Als er geen afkoopwaarde is maar wel premievrije waarde

Voor dat geval kiest de wet een andere constructie. De verzekeringnemer wordt dan geacht de dag vóór het overlijden gebruik te hebben gemaakt van zijn recht om de polis premievrij te laten voortzetten, en de verzekerde wordt geacht te zijn overleden door een oorzaak die niet is uitgesloten. Het gevolg is dat de verlaagde, premievrije uitkering gewoon wordt betaald. Ook hier blijft dus behouden wat er aan waarde in de polis zat.

Wat een uitgesloten oorzaak kan zijn

Polissen sluiten soms bepaalde oorzaken uit, bijvoorbeeld overlijden als gevolg van oorlogshandelingen of gewapend conflict, of overlijden bij deelname aan bepaalde risicovolle activiteiten zoals sommige luchtsporten. Wat precies is uitgesloten, moet in de polis staan en moet duidelijk zijn geformuleerd; onduidelijkheden komen voor rekening van degene die de voorwaarden heeft opgesteld. Dit artikel gaat niet over de vraag of de uitsluiting geldig is, maar over wat er financieel overblijft als zij van toepassing is.

Een voorbeeld. Een kapitaalverzekering keert bij overlijden een bedrag uit, maar sluit overlijden door een bepaalde oorzaak uit. De verzekerde overlijdt daardoor. De verzekeraar hoeft het verzekerde bedrag niet te betalen, maar moet wel de afkoopwaarde van de dag vóór het overlijden aan de begunstigde uitkeren. Bij een polis zonder afkoopwaarde maar met premievrije waarde wordt de lagere premievrije uitkering betaald.

Grenzen

Deze regeling geldt niet bij verzekeringen die strekken tot voorziening in de kosten van lijkbezorging; artikel 7:976 BW zondert haar uit. Zij staat verder los van de regel dat wie het overlijden opzettelijk heeft veroorzaakt en daarvoor onherroepelijk is veroordeeld, in het geheel geen rechten aan de overeenkomst kan ontlenen.

In de praktijk

Wordt een uitkering geweigerd met een beroep op een uitsluiting, vraag dan altijd naar de afkoopwaarde of de premievrije waarde per de dag vóór het overlijden; die aanspraak wordt vaak niet uit zichzelf aangeboden. Vraag ook om de tekst van de uitsluiting en om de onderbouwing dat die zich hier voordoet.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.
← Terug 7:980 · Achterstallige premie bij een levensverzekering Verder 7:982 · Onjuiste opgave van leeftijd of geslacht van de verzekerde →